🔩 Onderdelen

Een Onderdeel is de maakbare eenheid van de werkplaats: de combinatie van een Ontwerp met een specifiek materiaal, specifieke kleuren en een specifieke afwerking. Het is wat de printer fysiek produceert.

---

Onderdelen hebben geen eigen lijstpagina

Anders dan Ontwerpen of Producten hebben Onderdelen geen eigen galerij. Je opent ze vanuit de details van het Ontwerp waar ze bij horen. De reden is dat een Onderdeel altijd aan een Ontwerp vastzit — zonder Ontwerp heeft het geen betekenis.

De gebruikelijke werkwijze is:

1. Je opent een Ontwerp vanuit de galerij.
2. In de details van het ontwerp zie je de lijst met gekoppelde Onderdelen.
3. Vanaf daar maak je Onderdelen aan, bewerk je ze of verwijder je ze.

---

Een Onderdeel aanmaken

Klik in de details van een Ontwerp op "Onderdeel". Het formulier vraagt om:

Veld	Beschrijving
Materiaal	Een schakelaar Filament / Hars. Het specifieke type (PLA, PETG, TPU, Standard…) kies je hier niet: dat komt van de kleur of het materiaal dat je toewijst.
Kleur(en)	Een of meer kleuren met een kleurkiezer (hex). Meerkleurig is ook mogelijk.
Afwerking	Onbewerkt / Nabewerkt / Geschilderd.
Kosten per kg	De kiloprijs van het materiaal (€/kg), in de regel Materiaal van de kostentabel. Wordt ingevuld met het duurste materiaal dat je toewijst Altijd bewerkbaar.
Gewicht	Het aantal gram dat de hele bouwplaat verbruikt (telt mee in de kosten).
Tijd	Hoe lang de hele print duurt, in uren en minuten. Telt mee in de kosten: wordt vermenigvuldigd met de kosten per uur.
Onderdelen	Hoeveel verkoopbare onderdelen er uit die print komen. Standaard 1.
Kosten per uur	Wat een uur printer je kost (€/u), in de regel Printen van de kostentabel. Komt uit Instellingen → Kosten. Bewerkbaar.
Kosten per bouwplaat	Wat de hele bouwplaat kost: materiaal + printen + afwerking + extra kosten.
Kosten per stuk	Het vorige bedrag gedeeld door het aantal onderdelen. Dit bedrag wordt gebruikt voor de prijs.

Extra kosten

Naast materiaal, printen en afwerking kun je extra kosten bij het onderdeel optellen: Verpakking, Arbeid, Bevestigingsmateriaal, Inserts, Magneten of Overig (met de naam die je wilt). Je voegt ze toe met de knop + (Kostenpost toevoegen) in de kostentabel en verwijdert ze met Kostenpost verwijderen.

Elke kostenpost wordt op een van twee manieren gerekend, en je wisselt door erop te klikken in de rij:

• Per stuk — wordt één keer gerekend voor elk onderdeel dat van de bouwplaat komt (bijvoorbeeld één doosje per figuur).
• Per bouwplaat — wordt één keer gerekend, of je er nu één tegelijk print of twintig.

Het bedrag wordt ingevuld met de aanbevolen waarde uit Instellingen → Kosten → Standaardwaarden, maar blijft daarna vast in het onderdeel staan: pas je die waarden later aan, dan veranderen de bestaande onderdelen niet. Zitten je loonkosten al in de kosten per uur, voer dan hier niet nog eens dezelfde arbeid in; gebruik het alleen voor werk dat daar niet in zit, zoals monteren of nabewerken.

---

Meerdere stuks tegelijk printen

Dit punt is de moeite waard om goed te begrijpen.

Alles wat je invult beschrijft de hele bouwplaat, niet één stuk: het gewicht is wat de volledige print verbruikt, en de tijd is hoe lang die duurt. Het veld Onderdelen zegt hoeveel verkoopbare onderdelen eruit komen, en dat zet het ene om in het andere.

Waarom is op het oog delen niet genoeg? Omdat de tijd niet meegroeit met het aantal kopieën. Bij hars is dat extreem: elke laag belicht de hele bouwplaat in één keer, dus twintig miniaturen van dezelfde hoogte duren vrijwel even lang als één. Bij filament is het minder extreem, maar ook het opwarmen en de verplaatsingen worden verdeeld. Bereken je de kosten van één stuk met de tijd van de hele bouwplaat, dan wordt het peperduur en verkoop je het niet.

Daarom zie je twee kostenbedragen: het totaal van de bouwplaat en dat per stuk. Naar de variant —en dus naar de prijs— gaat altijd het bedrag per stuk.

Diagram laden…

In de lijst met onderdelen hebben de onderdelen die per partij worden geprint een badge ×N, zodat je je niet vergist: de kosten rechts zijn per stuk, maar het gewicht en de tijd binnenin gelden voor de hele print.

---

Het slicerbestand

In het onderdeel staat een blok Slicerbestand waar je het bestand kunt neerzetten dat uit je slicer komt. .gcode.3mf, .gcode, .bgcode en .goo worden geaccepteerd — dus BambuStudio, Orca, PrusaSlicer, Cura en ChiTuBox.

Bij het uploaden leest BolloPrint het bestand en stelt het voor wat het heeft gevonden: gewicht, tijd, of het filament of hars is, en alle gebruikte materialen. Jij vinkt aan wat je wilt toepassen en wat niet. Er verandert niets zonder dat jij het bevestigt — het bestand is een voorstel, geen opdracht.

De materialen staan in een lijst met hun slot, kleur en gram, inclusief het supportmateriaal, dat ook wordt verbruikt en ook moet worden betaald. Vink je die regel aan, dan worden de kleuren van het onderdeel precies de kleuren die de print gebruikte.

Het toewijzen van de materialen is verplicht. Elke kleur uit het bestand verschijnt met een knop om te kiezen welk materiaal van jou het is — dezelfde kiezer als altijd, met je materiaalvoorraad en het handmatige palet — en zolang ze niet allemaal zijn toegewezen, blijft de knop Toepassen uitgeschakeld. Een teller naast de titel (0 van 2) laat zien hoeveel er nog ontbreken.

Kies de spoel uit je materiaalvoorraad: dan gebruiken de kosten de echte prijs ervan.

Links in elke regel blijft zichtbaar wat het bestand zei (kleur, type en gram): dat is de enige aanwijzing om te bepalen welk van jouw materialen het is.

Elk onderdeel bewaart één bestand. Upload je een ander, dan vervangt het het vorige.

Afhankelijk van de slicer zijn sommige dingen niet te lezen; in dat geval staat de regel grijs met de reden erbij in plaats van een verzonnen getal. Sommige slicers, zoals Cura, slaan bijvoorbeeld de grammen niet op.

---

Kosten vs. prijs

Het Onderdeel heeft kosten — wat het je kost om het te maken: materiaal, printeruren, afwerking en extra kosten. De verkoopprijs stel je in bij de Variant, niet bij het Onderdeel. Dankzij die scheiding kan de module Financiën echte marges berekenen.

Waar komen de kosten per kg vandaan? De materiaalkosten worden berekend als gewicht × kosten per kg. Is het materiaal uit je materiaalvoorraad, dan wordt de kiloprijs ervan gebruikt. Heeft het geen prijs, of is het een handmatig gekozen kleur, dan wordt die van je werkplaats voor dat materiaaltype gebruikt (Instellingen → Kosten → Standaardwaarden). Bij meerdere materialen het duurste.

Je kunt de kosten per kg in elk geval met de hand invullen. Dat is handig als het onderdeel meerdere materialen heeft: de automatische berekening neemt het duurste, dus weerspiegelt niet de echte verhouding van elk materiaal, en met de hand maak je het exact. Het blijft vast staan in het onderdeel: pas je later de standaardprijzen of die van de materiaalvoorraad aan, dan veranderen de bestaande onderdelen niet vanzelf — je controleert en werkt ze bij wanneer je wilt (de ronde pijl bij het veld zet het terug op automatisch).

---

Als je een waarde met de hand invult

Naast het veld verschijnt een ronde pijl zodra jouw waarde afwijkt van wat BolloPrint zou berekenen. Klik je erop, dan gaat het terug naar automatisch. Heb je niets aangeraakt, dan is de knop er niet — zo zie je in één oogopslag of jij dat getal hebt ingevuld of de app.

Het werkt hetzelfde in de drie regels van het kostenpaneel, en elke regel gaat terug naar zijn eigen bron:

Regel	Waar het naar teruggaat
Materiaal	naar de kiloprijs van de toegewezen materialen — de duurste
Printen	naar de kosten per uur van je werkplaats
Afwerking	naar de kosten die je voor dat type afwerking hebt ingesteld

Onder de waarde die je hebt ingevuld, zie je klein de automatische waarde, zodat je weet waarvan je afwijkt zonder iets te hoeven wissen.

Ook de Kosten per stuk kun je met de hand invullen, met een eigen ronde pijl om terug te gaan naar de automatische berekening.

Let op: een materiaal toewijzen of wijzigen vult de kosten per kg opnieuw in. Dat is met opzet: als je van materiaal wisselt, veranderen de kosten normaal gesproken mee. Had je een eigen waarde, dan moet je die opnieuw invullen. Het type afwerking wijzigen doet hetzelfde met het bijbehorende vakje.

---

Van Onderdeel naar Variant

Zodra het Onderdeel is aangemaakt, kun je het in een of meer Varianten van een Product opnemen. Een Variant kan meerdere Onderdelen combineren (bijvoorbeeld een set van drie verschillende figuren).